Οι τελευταίες ημέρες του Σεπτεμβρίου σηματοδοτούν σταδιακά την αλλαγή της εποχής. Οι ημέρες μικραίνουν, ο ήλιος χαμηλώνει στον ορίζοντα, οι πρώτες πιο δροσερές νύχτες κάνουν την εμφάνισή τους και οι βροχές αρχίζουν σταδιακά να επιστρέφουν στο προσκήνιο.
Αύριο, Τετάρτη 23 Σεπτεμβρίου, έρχεται και η στιγμή που το φθινόπωρο ξεκινά και επίσημα από αστρονομικής άποψης στο βόρειο ημισφαίριο, καθώς πραγματοποιείται η φθινοπωρινή ισημερία.
Τι είναι η φθινοπωρινή ισημερία;
Η φθινοπωρινή ισημερία είναι ένα συγκεκριμένο αστρονομικό γεγονός κατά το οποίο ο Ήλιος διασχίζει τον ουράνιο ισημερινό, περνώντας από το βόρειο προς το νότιο ημισφαίριο του ουρανού. Για το 2026, το φαινόμενο θα συμβεί στις 23 Σεπτεμβρίου στις 03:05 ώρα Ελλάδας. Την ίδια χρονική στιγμή, στο νότιο ημισφαίριο ξεκινά αστρονομικά η άνοιξη.
Η ισημερία αποτελεί, λοιπόν, ένα από τα δύο σημαντικά σημεία του έτους όπου ο Ήλιος βρίσκεται πάνω από τον γήινο ισημερινό. Η άλλη ισημερία πραγματοποιείται τον Μάρτιο και σηματοδοτεί την αστρονομική έναρξη της άνοιξης στο βόρειο ημισφαίριο.
Γιατί ονομάζεται «ισημερία»;
Η λέξη προέρχεται από την ιδέα της περίπου ίσης διάρκειας ημέρας και νύχτας. Ωστόσο, υπάρχει μια σημαντική λεπτομέρεια: η ημέρα και η νύχτα δεν διαρκούν ακριβώς 12 ώρες παντού την ημέρα της ισημερίας.
Αυτό οφείλεται μεταξύ άλλων στη διάθλαση του ηλιακού φωτός από την ατμόσφαιρα, αλλά και στον τρόπο με τον οποίο ορίζονται η ανατολή και η δύση του Ήλιου. Για τον λόγο αυτό, η ημερομηνία κατά την οποία η ημέρα και η νύχτα έχουν πραγματικά σχεδόν ίση διάρκεια μπορεί να διαφέρει ανάλογα με την περιοχή.
Από εδώ και πέρα οι ημέρες θα μικραίνουν
Μετά τη φθινοπωρινή ισημερία, το βόρειο ημισφαίριο συνεχίζει να απομακρύνεται σταδιακά από την περίοδο με τη μεγαλύτερη διάρκεια ημέρας. Η διάρκεια της ημέρας θα μειώνεται καθημερινά μέχρι το χειμερινό ηλιοστάσιο του Δεκεμβρίου, όταν θα σημειωθεί η μικρότερη ημέρα του έτους. Στην Αθήνα, για παράδειγμα, η διάρκεια της ημέρας στις 22 Σεπτεμβρίου είναι περίπου 12 ώρες και 10 λεπτά, ενώ από εκεί και μετά συνεχίζει να μειώνεται.
Αστρονομικό και μετεωρολογικό φθινόπωρο δεν είναι το ίδιο
Αξίζει να σημειωθεί ότι υπάρχουν δύο διαφορετικοί τρόποι ορισμού της έναρξης του φθινοπώρου. Το αστρονομικό φθινόπωρο ξεκινά με τη φθινοπωρινή ισημερία, δηλαδή στις 23 Σεπτεμβρίου για το 2026.
Αντίθετα, στη μετεωρολογία οι εποχές χωρίζονται σε σταθερά τρίμηνα. Το μετεωρολογικό φθινόπωρο στο βόρειο ημισφαίριο περιλαμβάνει τους μήνες Σεπτέμβριο, Οκτώβριο και Νοέμβριο. Έτσι, από μετεωρολογικής άποψης το φθινόπωρο έχει ήδη ξεκινήσει από την 1η Σεπτεμβρίου, ενώ από αστρονομικής άποψης ξεκινά αύριο.
Τι αλλάζει στην Ελλάδα;
Η φθινοπωρινή ισημερία δεν σημαίνει ότι από την επόμενη ημέρα θα επικρατήσει ξαφνικά κρύος καιρός ή ότι το καλοκαίρι τελειώνει απότομα. Στην Ελλάδα, ιδιαίτερα στις αρχές του φθινοπώρου, είναι απολύτως φυσιολογικό να συνεχίζονται οι υψηλές θερμοκρασίες και οι καλοκαιρινές συνθήκες. Η αλλαγή της εποχής αφορά πρωτίστως την αστρονομική θέση της Γης σε σχέση με τον Ήλιο και όχι μια άμεση αλλαγή του καιρού.
Σταδιακά όμως, η μικρότερη διάρκεια της ημέρας και η χαμηλότερη θέση του Ήλιου στον ουρανό συμβάλλουν στη μεταβολή των συνθηκών, ενώ κατά τη διάρκεια του φθινοπώρου αυξάνονται σταδιακά οι ευκαιρίες για οργανωμένες μεταβολές του καιρού, βροχές και καταιγίδες.
Το φθινόπωρο είναι πλέον εδώ
Η φθινοπωρινή ισημερία αποτελεί ουσιαστικά ένα από τα σημαντικότερα «ορόσημα» του ετήσιου κύκλου της Γης. Από τις 03:05 τα ξημερώματα της 23ης Σεπτεμβρίου, το καλοκαίρι θα αποτελεί και επίσημα παρελθόν από αστρονομικής άποψης και το φθινόπωρο θα έχει ξεκινήσει στο βόρειο ημισφαίριο. Οι επόμενοι μήνες θα φέρουν ολοένα μικρότερες ημέρες, περισσότερες ώρες νύχτας και σταδιακά διαφορετικές καιρικές συνθήκες, καθώς οδεύουμε προς τον χειμώνα.
Το φθινόπωρο του 2026 ξεκινά λοιπόν και επίσημα — και μαζί του ανοίγει ένας διαφορετικός και ιδιαίτερα ενδιαφέρων καιρικός κύκλος.
Επιμέλεια άρθρου:
Δ. Ντόβας, Προγνώστης καιρού με πιστοποίηση από το Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο
Όλες οι καιρικές εξελίξεις βρίσκονται εδώ! Βρείτε αναλυτικά όλες τις προγνώσεις μας μέσα από την ιστοσελίδα μας ή από το instagram @weathercompass.gr.
Απαγορεύεται η αναδημοσίευση του παρόντος άρθρου, χωρίς αναφορά, με ενεργό σύνδεσμο (link) weathercompass.gr.
