Το 2025 καταγράφηκε ως μία από τις πιο θερμές χρονιές στην ιστορία της Ευρώπης, με τουλάχιστον το 95% της ηπείρου να βιώνει θερμοκρασίες πάνω από τον μέσο όρο. Τα στοιχεία προέρχονται από την ετήσια έκθεση για την κατάσταση του κλίματος, που εκπονήθηκε από το Ευρωπαϊκό Κέντρο Μεσοπρόθεσμων Μετεωρολογικών Προγνώσεων (ECMWF), το οποίο υλοποιεί την υπηρεσία Copernicus για την Κλιματική Αλλαγή, σε συνεργασία με τον Παγκόσμιο Μετεωρολογικό Οργανισμό (WMO). Η έκθεση αποτυπώνει μια ανησυχητική εικόνα επιτάχυνσης της κλιματικής κρίσης, με επιπτώσεις που εκτείνονται από τα χερσαία οικοσυστήματα έως τους ωκεανούς.
Καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους, μεγάλα τμήματα της Ευρώπης επλήγησαν από έντονα κύματα καύσωνα, τα οποία εκδηλώθηκαν από τη Μεσόγειο έως και τον Αρκτικό Κύκλο. Σε πολλές περιοχές καταγράφηκαν σημαντικά περισσότερες ημέρες θερμικής καταπόνησης σε σχέση με τον μέσο όρο, με τη νότια και ανατολική Ισπανία να βιώνουν έως και 50 επιπλέον ημέρες με θερμοκρασίες άνω των 32°C. Παράλληλα, οι ελάχιστες θερμοκρασίες παρέμειναν υψηλές για το μεγαλύτερο μέρος του έτους, επιδεινώνοντας τις συνθήκες δυσφορίας.
Ιδιαίτερα εντυπωσιακό ήταν το κύμα καύσωνα διάρκειας τριών εβδομάδων που έπληξε τη Νορβηγία, τη Σουηδία και τη Φινλανδία, ακόμη και εντός του Αρκτικού Κύκλου, όπου οι θερμοκρασίες ξεπέρασαν τους 30°C. Στην περιοχή Φρόστα της Νορβηγίας σημειώθηκε θερμοκρασία 34,9°C, ένα ακραίο φαινόμενο για τόσο βόρεια γεωγραφικά πλάτη. Ταυτόχρονα, η νοτιοανατολική Ευρώπη επλήγη από έντονη ζέστη τον Ιούλιο και στις αρχές Αυγούστου, με την Ελλάδα να καταγράφει θερμοκρασίες έως και 44°C, επηρεάζοντας περίπου το 85% του πληθυσμού.
Η έκθεση επισημαίνει ότι τα τελευταία 30 χρόνια η Ευρώπη θερμαίνεται δύο φορές πιο γρήγορα από τον παγκόσμιο μέσο όρο, γεγονός που την καθιστά την ταχύτερα θερμαινόμενη ήπειρο στον πλανήτη. Η Ανατολική και Νοτιοανατολική Ευρώπη εμφανίζουν ταχύτερους ρυθμούς αύξησης της θερμοκρασίας σε σχέση με τη Δυτική Ευρώπη, ενώ περιοχές όπως τα Σβάλμπαρντ συγκαταλέγονται στις ταχύτερα θερμαινόμενες παγκοσμίως.
Οι υψηλές θερμοκρασίες, σε συνδυασμό με μειωμένες βροχοπτώσεις, είχαν ως αποτέλεσμα σημαντική απώλεια χιονιού και πάγου. Τον Μάρτιο του 2025, η χιονοκάλυψη στην Ευρώπη ήταν κατά περίπου 1,32 εκατομμύρια τετραγωνικά χιλιόμετρα χαμηλότερη από τον μέσο όρο, καταγράφοντας την τρίτη χαμηλότερη τιμή από το 1983. Παράλληλα, οι παγετώνες σε όλες τις ευρωπαϊκές περιοχές παρουσίασαν απώλειες μάζας, με την Ισλανδία να καταγράφει τη δεύτερη μεγαλύτερη απώλεια στην ιστορία της και τη Γροιλανδία να χάνει 139 δισεκατομμύρια τόνους πάγου. Η εξέλιξη αυτή συμβάλλει στην άνοδο της στάθμης της θάλασσας, αυξάνοντας τον κίνδυνο για παράκτιες περιοχές.
Ανησυχητική είναι και η εικόνα στους ωκεανούς. Η μέση ετήσια θερμοκρασία της επιφάνειας της θάλασσας στην ευρωπαϊκή περιοχή έφτασε σε ιστορικό υψηλό, ενώ τα θαλάσσια κύματα καύσωνα επηρέασαν το 86% των ευρωπαϊκών θαλασσών. Ιδιαίτερα στη Μεσόγειος Θάλασσα, τα φαινόμενα αυτά είναι πλέον επαναλαμβανόμενα, με σοβαρές επιπτώσεις στη βιοποικιλότητα και στα θαλάσσια οικοσυστήματα, όπως τα λιβάδια Ποσειδωνίας, των οποίων η έκταση έχει ήδη μειωθεί σημαντικά και απειλείται περαιτέρω.
Το 2025 χαρακτηρίστηκε επίσης από ακραία φαινόμενα πυρκαγιών, με συνολική καμένη έκταση που ξεπέρασε το ένα εκατομμύριο εκτάρια. Η νοτιοανατολική Ευρώπη επλήγη ιδιαίτερα, με την Ελλάδα να καταγράφει δεκάδες πυρκαγιές μέσα σε μία μόνο ημέρα σε ορισμένες περιπτώσεις. Παράλληλα, αν και οι πλημμύρες ήταν λιγότερο εκτεταμένες σε σχέση με προηγούμενα έτη, οι ποταμοί της Ευρώπης εμφάνισαν χαμηλές ροές για το μεγαλύτερο μέρος του έτους, με το 70% να βρίσκεται κάτω από τον μέσο όρο. Η Λίμνη Πρέσπα συνέχισε την πολυετή πτωτική της τάση.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η ενεργειακή μετάβαση παρουσιάζει κάποια θετικά σημάδια, καθώς οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας παρείχαν σχεδόν το 50% της ηλεκτρικής ενέργειας στην Ευρώπη το 2025, με την ηλιακή ενέργεια να καταγράφει νέο ρεκόρ συμμετοχής.
Ωστόσο, οι επιστήμονες προειδοποιούν ότι οι προκλήσεις παραμένουν τεράστιες. Η πιθανή επιστροφή του φαινομένου Ελ Νίνιο εντός του 2026 ενδέχεται να επιδεινώσει περαιτέρω τις κλιματικές συνθήκες, αν και η έντασή του παραμένει ακόμη αβέβαιη. Το μήνυμα της έκθεσης είναι σαφές: η Ευρώπη βρίσκεται στην πρώτη γραμμή της κλιματικής αλλαγής και απαιτούνται άμεσες και συντονισμένες δράσεις για τον περιορισμό των επιπτώσεων στο περιβάλλον, την οικονομία και την κοινωνία.
Πηγή πληροφοριών: naftemporiki.gr
Όλες οι καιρικές εξελίξεις βρίσκονται εδώ! Βρείτε αναλυτικά όλες τις προγνώσεις μας μέσα από την ιστοσελίδα μας ή από το instagram @weathercompass.gr.
