Ένα εξαιρετικά ισχυρό επεισόδιο Ελ Νίνιο φαίνεται πλέον να αποτελεί το πιθανότερο σενάριο για το διάστημα από τον Οκτώβριο του 2026 έως και τον Φεβρουάριο του 2027, σύμφωνα με τις νεότερες εκτιμήσεις του Κέντρου Κλιματικών Προγνώσεων της αμερικανικής NOAA. Οι επιστήμονες προειδοποιούν ότι το φαινόμενο θα μπορούσε να εξελιχθεί σε ένα λεγόμενο «σούπερ» Ελ Νίνιο — ένα από τα ισχυρότερα που έχουν καταγραφεί ποτέ — με σοβαρές συνέπειες για το παγκόσμιο κλίμα, την οικονομία, την αγροτική παραγωγή και την επισιτιστική ασφάλεια.
Το φαινόμενο Ελ Νίνιο, όπως έχουμε αναλύσει πολλές φορές στο παρελθόν, αποτελεί τη θερμή φάση του φυσικού κλιματικού κύκλου ENSO (El Niño–Southern Oscillation), ο οποίος σχετίζεται με μεταβολές στις θερμοκρασίες των υδάτων και στους ατμοσφαιρικούς ανέμους του τροπικού Ειρηνικού Ωκεανού. Το φαινόμενο εμφανίζεται συνήθως κάθε δύο έως επτά χρόνια και χαρακτηρίζεται από σημαντική άνοδο της θερμοκρασίας της επιφάνειας της θάλασσας στον ανατολικό και κεντρικό Ειρηνικό. Όταν αυτή η αύξηση ξεπερνά τους 2 βαθμούς Κελσίου πάνω από τα φυσιολογικά επίπεδα, τότε το φαινόμενο χαρακτηρίζεται ανεπίσημα ως «σούπερ» Ελ Νίνιο.
Σύμφωνα με τη νέα πρόγνωση της NOAA, υπάρχει πλέον 82% πιθανότητα το Ελ Νίνιο να ξεκινήσει μέχρι τον Ιούλιο του 2026, ενώ η πιθανότητα να εξελιχθεί σε ισχυρό ή πολύ ισχυρό επεισόδιο από τον Οκτώβριο και μετά φτάνει το 65%. Οι πιθανότητες αυτές είναι αυξημένες κατά περίπου 20 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με τις εκτιμήσεις που είχαν δημοσιευθεί τον Απρίλιο, ενώ οι επιστήμονες θεωρούν πλέον εξαιρετικά πιθανό το φαινόμενο να διατηρηθεί έως και τον Φεβρουάριο του 2027.
Το προηγούμενο ισχυρό Ελ Νίνιο, που διήρκεσε από τον Μάιο του 2023 έως τον Μάρτιο του 2024, συνέβαλε καθοριστικά ώστε το 2024 να καταγραφεί ως η θερμότερη χρονιά στην ιστορία των μετρήσεων. Αν το νέο επεισόδιο εξελιχθεί σε «σούπερ» Ελ Νίνιο, οι επιστήμονες εκτιμούν ότι το 2027 ενδέχεται να ξεπεράσει ακόμη και αυτό το ιστορικό ρεκόρ. Η άνοδος της θερμοκρασίας των ωκεανών ενισχύει τη συνολική θέρμανση της ατμόσφαιρας, οδηγώντας σε συχνότερα και εντονότερα ακραία καιρικά φαινόμενα παγκοσμίως.
Ένα πολύ ισχυρό Ελ Νίνιο μπορεί να προκαλέσει τεράστιες διαταραχές στο παγκόσμιο κλιματικό σύστημα, όπως παρατεταμένους καύσωνες, ξηρασίες και ελλείψεις νερού, καταστροφικές πλημμύρες, ισχυρότερους τροπικούς κυκλώνες, αύξηση δασικών πυρκαγιών αλλά και σοβαρά προβλήματα στις καλλιέργειες και στην αλιεία. Ο μετεωρολόγος της NOAA Νέιθανιελ Τζόνσον προειδοποίησε ότι ένα πολύ ισχυρό Ελ Νίνιο θα μπορούσε να επηρεάσει σημαντικά τη γεωργική παραγωγή και να αυξήσει τον κίνδυνο φυσικών καταστροφών σε πολλές περιοχές του πλανήτη.
Ο καθηγητής ατμοσφαιρικών επιστημών Πολ Ράουντι από το Πανεπιστήμιο του Άλμπανι δήλωσε ότι οι ενδείξεις παραπέμπουν σε ένα πιθανώς από τα ισχυρότερα Ελ Νίνιο από τη δεκαετία του 1870. Οι επιστήμονες θυμίζουν το ακραίο επεισόδιο του 1877, το οποίο συνδέθηκε με τον παγκόσμιο λιμό της περιόδου 1876–1878 και προκάλεσε τον θάνατο περισσότερων από 50 εκατομμυρίων ανθρώπων παγκοσμίως. Παρότι σήμερα οι κοινωνίες διαθέτουν σαφώς καλύτερες υποδομές και τεχνολογία, οι ειδικοί προειδοποιούν ότι η σύγχρονη παγκόσμια οικονομία παραμένει εξαιρετικά ευάλωτη απέναντι σε ακραία κλιματικά γεγονότα.
Η Ντίπτι Σινγκ, επικεφαλής του Εργαστηρίου Κλιματικών Ακραίων Φαινομένων και Επιπτώσεων στο Πανεπιστήμιο της Ουάσιγκτον, υπογράμμισε ότι σήμερα οι ωκεανοί και η ατμόσφαιρα είναι πολύ θερμότεροι σε σχέση με τον 19ο αιώνα. Αυτό σημαίνει ότι ένα σύγχρονο «σούπερ» Ελ Νίνιο μπορεί να παράγει ακόμη πιο έντονα καιρικά φαινόμενα από όσα έχουν καταγραφεί ιστορικά.
Τα προηγούμενα ισχυρά επεισόδια Ελ Νίνιο έχουν ήδη δείξει τις πιθανές οικονομικές επιπτώσεις. Το φαινόμενο του 1997–1998 προκάλεσε παγκόσμιες οικονομικές απώλειες που εκτιμώνται μεταξύ 32 και 96 δισεκατομμυρίων δολαρίων, επηρεάζοντας γεωργία, μεταφορές, ενέργεια και υποδομές. Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι ένα νέο «σούπερ» Ελ Νίνιο, σε συνδυασμό με τις σημερινές γεωπολιτικές και οικονομικές πιέσεις, θα μπορούσε να δημιουργήσει σοβαρές ανθρωπιστικές κρίσεις σε πολλές περιοχές του κόσμου.
Η καθηγήτρια κλιματικού κινδύνου Λιζ Στίβενς από το Πανεπιστήμιο του Reading τόνισε ότι οι συνέπειες θα μπορούσαν να είναι ιδιαίτερα σοβαρές για τις πιο ευάλωτες κοινωνίες, ειδικά σε έναν κόσμο που ήδη δοκιμάζεται από πληθωρισμό, ενεργειακή κρίση και διεθνείς συγκρούσεις. Οι επόμενοι μήνες θεωρούνται κρίσιμοι για την εξέλιξη του φαινομένου και αν οι προβλέψεις επιβεβαιωθούν, ο πλανήτης θα μπορούσε να εισέλθει σε μία περίοδο έντονων κλιματικών ακραίων φαινομένων, με το 2027 να εξελίσσεται σε μία από τις θερμότερες και πιο δύσκολες χρονιές που έχουν καταγραφεί ποτέ.
Με πληροφορίες από NOAA
Όλες οι καιρικές εξελίξεις βρίσκονται εδώ! Βρείτε αναλυτικά όλες τις προγνώσεις μας μέσα από την ιστοσελίδα μας ή από το instagram @weathercompass.gr.
